เห็ดเรืองแสงควบคุมโรครากเน่าโคนเน่าทุเรียน

          กรมวิชาการเกษตร วิจัยพบสารสกัดจากเห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีผสมกับสีฝุ่น พิฆาตโรครากเน่าโคนเน่าทุเรียนได้ผลเกินคาด หลังนักวิจัยใช้เวลา 3 ปีลุยทดสอบเทคโนโลยีในพื้นที่ปลูกทุเรียน 3 จังหวัดภาคใต้ ต้นทุนเห็ดเรืองแสงเพียง 500 บาท/ไร่/ปี ใช้สารเคมี 1,800 บาท/ไร่/ปี เตรียมขยายผลเทคโนโลยีให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและเกษตรกรทุกพื้นที่ปีหน้า
          โรครากเน่าและโคนเน่าของทุเรียนสาเหตุเกิดจากเชื้อราไฟทอปธอร่า Phytopthora palmivora เป็นโรคที่สำคัญที่สุดของทุเรียนเนื่องจากทำให้ต้นทุเรียนที่กำลังเจริญเติบโตและให้ผลผลิตแล้วยืนต้นตายได้ โดยเชื้อราสาเหตุสามารถเข้าทำลายพืชได้ทุกส่วนทำความเสียหายให้กับเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนอย่างมาก ซึ่งการป้องกันกำจัดทำได้ยากแม้จะป้องกันกำจัดโดยใช้สารเคมี การระบาดของโรครากเน่าและโคนเน่าก็ยังคงเกิดขึ้นอยู่เป็นประจำ ส่งผลให้เกษตรกรใช้สารเคมีกันมากขึ้น รวมทั้งมีการใช้สารเคมีในอัตราที่สูงขึ้น ส่งผลให้เชื้อราไฟทอปธอร่า มีการพัฒนาและดื้อยา
          กรมวิชาการเกษตร พบวิธีการที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันและกำจัดโรครากเน่าโคนเน่าในทุเรียน โดยใช้ชีวภัณฑ์เห็ดเรืองแสงสิรินรัศมี มีคุณสมบัติในการป้องกันและกำจัดเชื้อราที่เกี่ยวข้องกับโรครากเน่าโคนเน่า
          ทำให้เชื้อราไม่สามารถเจริญเติบโตและทำลายรากพืช กรมวิชาการเกษตรได้ร่วมกับนักวิจัยและผู้เชี่ยวชาญด้านการปลูกและการจัดการสวนทุเรียนในการศึกษาและพัฒนาวิธีการใช้เห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีในการป้องกันและปราบโรครากเน่าโคนเน่าในทุเรียน โดยศึกษากับสวนทุเรียนที่เข้าร่วมโครงการแสดงให้เห็นถึงประสิทธิภาพของเห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีในการป้องกันและปราบโรครากเน่าโคนเน่า นอกจากนี้ยังมีการใช้เห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีจัดการโรครากเน่าโคนเน่าในแผนการปลูกทุเรียนอินทรีย์เพื่อให้ได้ผลผลิตที่มีคุณภาพสูงและปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อมเป็นการสนับสนุนการปลูกพืชอินทรีย์
          เห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีเป็นเชื้อรามีการสร้างสารออริซิน–เอ (aurisin A) ขึ้นตามธรรมชาติ ซึ่งเป็นสารที่มีผลในการยับยั้งการสร้างเส้นใยรวมถึงการขยายพันธุ์ของเชื้อราไฟทอปธอรา ปาล์มมิโวลา จึงนำมาควบคุมโรครากเน่าโคนเน่าได้อย่างมีประสิทธิภาพโดยนำสารออริซิน-เอที่อยู่ในน้ำหมักเห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีมาผสมกับสีฝุ่น (iron oxide) ในอัตรา 1:1 ผสมให้เข้ากันแล้วทาลงบนรอยถากของต้นทุเรียน ที่ได้ถากเปลือกและเนื้อไม้ส่วนที่เป็นโรคออกไปแล้ว สิ่งสำคัญคือการถากแผลต้องให้เลยบริเวณที่ถูกเชื้อราไฟทอปธอรา ปาล์มมิโวลาเข้าทำลายและการทารอยแผลต้องให้เลยขอบแผลที่ถาก และหลังการใช้ให้ทำความสะอาดอุปกรณ์ด้วยผงซักฟอกคลอรอกซ์และน้ำเปล่าทุกครั้งก่อนย้ายไปถากแผลต้นอื่น พร้อมเก็บเศษชิ้นส่วนพืชที่เป็นโรคหลังการถากแผลใส่ถุงเผาทำลายเพื่อป้องกันการแพร่ระบาดสู่ต้นอื่น
นำไปทาเพียงครั้งเดียวบนแผลที่เป็นโรครากเน่าโคนเน่าพบว่าสามารถควบคุมโรคได้ประมาณ 1 ปีโดยที่แผลยังแห้งไม่มีน้ำเยิ้มและเชื้อไม่ขยายลุกลาม ซึ่งแตกต่างจากวิธีที่เกษตรกรนิยมใช้ในปัจจุบันคือใช้สารเคมีเมทาแลกซิล 25% WP ที่ต้องทาซ้ำทุก 7 วัน จนกว่าแผลจะแห้ง
เกษตรกรปลูกทุเรียนที่สนใจนำเห็ดเรืองแสงสิรินรัศมีมาใช้เป็นทางเลือกใหม่ในการป้องกันและกำจัดโรครากเน่าโคนเน่าทดแทนการใช้สารเคมี สามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ กลุ่มวิจัยโรคพืช สำนักวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร โทร.0-2579-4857 ต่อ 236 และศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรกาญจนบุรี โทร.0-3455-2036-7.

ที่มา กรมวิชาการเกษตร