เก็บเกี่ยวแล้วอย่าเพิ่งพัก! 3 สิ่งที่ควรทำทันทีหลังจบฤดูปลูก

     จบฤดูกาลเก็บเกี่ยวไปแล้ว หลายคนอาจจะคิดว่าได้เวลาพักผ่อนยาว ๆ แต่ในความเป็นจริง ช่วงเวลานี้แหละคือ ช่วงเวลาสำคัญของการเตรียมตัวเพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับฤดูปลูกถัดไป เพราะดินที่ผ่านการเพาะปลูกมาอย่างหนักหน่วงย่อมเสื่อมโทรมลงไปตามระเบียบ ถ้าอยากสร้างความพร้อมให้แปลงปลูกในฤดูถัดไป ลองมาดู 3 เทคนิคการจัดการแปลงแบบมืออาชีพที่ต้องทำทันทีหลังเก็บเกี่ยวกันครับ!

1. การจัดการตอซังและเศษซากพืช
    การเผาตอซังนอกจากจะทำลายหน้าดินและสิ่งมีชีวิตที่มีประโยชน์แล้ว ยังทำให้สูญเสียธาตุอาหารสำคัญไปอย่างน่าเสียดาย
    • เทคนิคที่ควรทำ ให้ใช้ วิธีการไถกลบตอซัง หรือเศษซากพืชลงไปในดินโดยตรง จากนั้นอาจจะใช้น้ำหมักชีวภาพหรือสารเร่งซุปเปอร์ พด.1 ช่วยย่อยสลาย
    • ประโยชน์ เศษซากเหล่านี้จะเปลี่ยนเป็นอินทรียวัตถุชั้นดี ช่วยเพิ่มไนโตรเจนและทำให้ดินร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดีขึ้นในระยะยาว

2. ตรวจสุขภาพดินและปรับสภาพความเป็นกรด-ด่าง
    หลังจากพืชดึงสารอาหารไปใช้จนหมด ดินมักจะเกิดความไม่สมดุลและมีความเป็นกรดเพิ่มขึ้นจากปุ๋ยเคมีที่ตกค้าง
    • เทคนิคที่ควรทำ เก็บตัวอย่างดินส่งตรวจ หรือใช้ชุดทดสอบค่า pH ของดินเบื้องต้น หากพบว่าดินเป็นกรด (ค่า pH ต่ำกว่า 5.5) ให้หว่านปูนขาว โดโลไมท์ หรือปูนมาร์ล ตามอัตราส่วนที่เหมาะสมกับสภาพดิน
    • ประโยชน์ การปรับค่า pH ให้รวดเร็วและอยู่ในช่วงที่เหมาะสม (ประมาณ 6.0 - 6.5) จะช่วยให้รากพืชในฤดูกาลหน้าสามารถดูดซึมปุ๋ยไปใช้ได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ไม่สูญเสียปุ๋ยไปโดยเปล่าประโยชน์

3. ปลูกพืชตระกูลถั่วเพื่อพักและบำรุงดิน
    การปล่อยให้แปลงว่างเปล่าจะทำให้หน้าดินแห้งแข็งและวัชพืชโตไว การปลูกพืชคลุมดินจึงเป็นทางออกที่ดี
    • เทคนิคที่ควรทำ หว่านเมล็ดพืชตระกูลถั่ว เช่น ปอเทือง ถั่วพร้า หรือถั่วเขียว ทันทีหลังไถเตรียมดินขั้นแรก เมื่อต้นถั่วเริ่มออกดอก (อายุประมาณ 45-50 วัน) ให้ทำการไถกลบเป็นปุ๋ยพืชสดทันที
    • ประโยชน์ พืชตระกูลถั่วมีปมที่รากซึ่งสามารถตรึงไนโตรเจนจากอากาศลงสู่ดินได้ดี ช่วยเพิ่มไนโตรเจนให้ดินตามธรรมชาติ และลดความจำเป็นในการใช้ปุ๋ยเคมีบางส่วน

    สรุปหัวใจสำคัญ การดูแลแปลงทันทีหลังเก็บเกี่ยว คือการลงทุนที่คุ้มค่าที่สุด เพราะดินที่สมบูรณ์ย่อมให้ผลผลิตที่สูงกว่าและทนทานต่อโรคพืชได้ดีกว่าเดิม เริ่มต้นจัดการแปลงตั้งแต่วันนี้ เพื่อรอยยิ้มในวันเก็บเกี่ยวรอบหน้า

ที่มา เกษตรสัญจร ศูนย์รวมความรู้และเทคนิคการทำเกษต